Tsukimi – Lễ Hội Ngắm Trăng Ở Nhật Bản

Tsukimi (月見?) hoặc Otsukimi, nghĩa là ngắm trăng, đề cập đến các lễ hội Nhật Bản tôn vinh trăng mùa thu. Lễ kỷ niệm trăng rằm thường diễn ra vào ngày 15 của tháng thứ tám trong lịch âm dương truyền thống Nhật Bản; Mặt trăng tròn dần được đánh dấu vào ngày thứ 13 của tháng 9. Những ngày này thường rơi vào tháng Chín và tháng Mười của dương lịch hiện đại.

26
Tsukimi – Lễ Hội Ngắm Trăng Ở
đánh giá bài viết

Tsukimi bắt nguồn từ phong tục Tết Trung Thu của Trung Quốc. Truyền thống này hiện nay rất phổ biến ở Nhật Bản mà một số người lặp lại các hoạt động cho một số buổi tối sau sự xuất hiện của mặt trăng đầy đủ âm dương trong tháng thứ tám.

Không có văn bản thay thế tự động nào.

Truyền thống Tsukimi bao gồm trưng bày đồ trang trí làm từ cỏ hoang Nhật Bản (susuki) và ăn bánh bao gạo gọi là Tsukimi dango để ca tụng vẻ đẹp của chị Hằng. Thức ăn theo mùa cũng được làm đồ tế trăng. Khoai tây ngọt được dâng hiến lúc trăng tròn, trong khi đậu hay hạt dẻ được cúng lúc trăng non vào tháng tiếp theo. Những tên khác nhau của lễ kỷ niệm, Imomeigetsu “trăng vụ mùa khoai tây” và Mamemeigetsu “trăng vụ mùa đậu” hoặc Kurimeigetsu “trăng vụ mùa hạt dẻ” bắt nguồn từ đấy.

+ Lịch sử

Tsukimi được biết đến như một lễ hội truyền thống của Nhật Bản nơi người ta ăn mừng mùa gặt. Tục lệ này ban đầu được tổ chức bởi nhũng quý tộc thời Heian, họ tập trung lại và tổ chức ngâm thơ dưới ảnh trăng rằm vào Tháng 8 âm lịch, được biết đến như “Trăng giữa Thu”.Từ cổ xưa, người nhật miêu tả tháng 8 âm lịch (khoảng giữa tháng 9 theo lịch Gregorian) là thời khắc tuyệt vời nhất để ngắm trăng, bởi vị trí của Trái đất, Mặt Trời và Mặt trăng khiến cho trăng vô cùng sáng. Vào những đêm trăng sáng, đã có một truyền thống được đặt ra, mọi người tụ tập tại nơi có thể nhìn rõ mặt trăng nhất, những cánh đồng cỏ ở Nhật, và dùng bánh gạo (được biết đến là Tsukimi dango) , khoai môn , đậu ván , hạt dẻ và nhiều loại đồ ăn khác, thêm vào đó là rượu sake để dâng tặng cho mặt trăng vì một vụ mùa bội thu. Những món ăn đó được biết đến với tên gọi các món ăn Tsukumi (月見料理, tsukimi ryouri) .Do trong các món ăn đó có rất nhiều khoai lang và khoai môn nên ở nhiều nơi trên Nhật Bản , lễ hội này được biết đến với cái tên Imomeigetsu (芋名月?) hay “Lễ hội khoai”

Từ năm 862 cho đến năm 1683, lịch Nhật Bản đã được chỉnh sửa sao cho trăng rằm rơi vào ngày 13 của mỗi tháng. Tuy nhiên ,vào năm 1684, lịch đã được thay đổi sao cho trăng non rơi vào ngày thứ nhất của mỗi tháng, di chuyển trăng rằm hai ngày sau, đến ngày 15 của tháng. Trong khi số người ở Edo (ngày nay là Tokyo) chuyển tsukimi của họ đến ngày thứ 15 của tháng, những người khác tiếp tục thực hiện lễ hội vào ngày 13. Hơn nữa, có một số vùng ở Nhật Bản cùng kỷ niệm vào ngày 17 của tháng, cũng như kỷ niệm Phật giáo ngày 23 hoặc ngày 26, tất cả đều được sử dụng như cái cớ cho các bữa tiệc suốt đêm trong mùa thu trong thời Edo . Tập tục này nhanh chóng lụi tàn giữa thời Minh Trị.

Lễ hội dành riêng cho mặt trăng có một lịch sử lâu dài tại Nhật Bản, có niên đại xa như thời Jomon. Những nguyên lý cơ bản suốt thời Heian bắt nguồn từ lễ hội giữa thu của Trung Quốc được du nhập vào Nhật Bản. Các thành viên thuộc dòng dõi quý tộc sẽ tổ chức sự kiện ngắm trăng trên thuyền để có thể xem hình ảnh phản chiếu của mặt trăng trên mặt nước. Tác giả của thơ Tanka cũng là một phần trong những khách viếng thăm lễ hội Trăng trung thu.

Có những thuật ngữ riêng trong tiếng Nhật để chỉ những dịp khi không thể nhìn thấy mặt trăng vào đêm trung thu truyền thống bao gồm Mugetsu (無月 nghĩa là: không trăng ) và Ugetsu (雨 月 mưa trăng ) . Ngay cả khi không thể nhìn thấy rõ mặt trăng , lễ hội Tsukimi vẫn được tổ chức

+ Tsukimi liên quan đến thực phẩm:

Đó là truyền thống để phục vụ Tsukimi Dango và theo mùa sản xuất các lễ vật trong thời gian diễn ra Tsukimi, như mô tả ở trên. Ngoài ra, có một số món ăn khác liên quan đến Tsukimi.

Click vào quảng cáo giúp duy trì cộng đồng

Mì Soba hoặc mì udon luộc có nori và lòng đỏ trứng ở trên, sau đó đổ nước dùng nóng vào gọi là Tsukimi soba hoặc Tsukimi udon. Ở Kitakyushu, trứng được để trên yaki udon gọi là Tenmado, tên gọi khác cho Tsukimi trong phương ngữ ở địa phương.

Tại một số nhà hàng thức ăn nhanh tại Nhật Bản phục vụ một menu mùa thu đặc biệt trong Tháng Chín và Tháng Mười gồm bánh mì kẹp trứng chiên được gọi là Tsukimi burgers.

+ Truyền thuyết thỏ giã gạo trên cung trăng của người Nhật:

Người Nhật tin rằng cứ vào ngày Trung thu sẽ có một hình con thỏ đang giã gạo xuất hiện trên mặt trăng. Đây là một câu chuyện thỏ nổi tiếng. Truyền thuyết kể lại rằng, có một thời gian khỉ, cáo, và thỏ đã sống cùng nhau.
Ba con vật này đã gặp một ông già đói rách, nghèo khổ trên đường (đây chính là Taishakuten, một trong các vị thần Phật giáo) và cả ba cùng quyết định giúp ông ấy kiếm thức ăn.


Khỉ tìm được các loại hạt, cáo bắt được một con cá dưới sông, và cả hai cùng làm cho ông già một ít thức ăn. Trong khi đó, thỏ không tìm được thứ gì cho ông cụ, nó cảm thấy rất buồn và đã tự nhảy vào lửa, để làm thức ăn cho ông cụ. Ông già nhìn nó và để cho linh hồn thỏ được lên mặt trăng. Sau đó, mọi người nhớ đến sự tốt bụng của thỏ mỗi khi họ nhìn lên mặt trăng trong ngày này.

Không có văn bản thay thế tự động nào.


Vào ngày rằm tháng tám âm lịch, lễ hội được bắt đầu, tại thời điểm này trong năm bầu trời trong xanh và mặt trăng rực rỡ và tròn nhất. Lễ hội xem trăng đầu tiên xuất hiện ở Trung Quốc và được du nhập vào Nhật Bản trong thời kỳ Heian. Các thành viên trong gia đình sẽ quây quần bên nhau, thưởng lãm trăng thanh trên trời thu. Trong những lúc ngắm trăng, cùng với sự hòa mình của tâm hồn vào thiên nhiên, họ còn tổ chức ngắm trăng và cầu mong cho những vụ mùa bội thu năm tới. Đó là lý do tại sao bạn thường thấy có bánh gạo nếp vào ngày này.

+ Mâm cỗ trông trăng: 

Mâm cỗ trông trăng theo truyền thống của người Nhật luôn ngập tràn màu sắc với các loại bánh truyền thống, dưa hấu, hạt dẻ và đủ các loại hoa quả được bày biện đẹp mắt trên một bệ đứng hoặc bàn, đặt ở ngoài hiên nhà hoặc gần bên cửa sổ.

Ngoài ra, trong những ngày này, người Nhật còn rất trân trọng món bánh bao nữa bởi đây là món ăn ưa thích của thỏ ngọc (Người Nhật cho rằng có thỏ ngọc sinh sống và giã gạo trên Mặt Trăng), vì vậy khi ngắm trăng thường tưởng tượng như đang thấy hình một chú thỏ đang ăn bánh bao, không giống như quan niệm của người Việt Nam tưởng tượng trên mặt trăng có chú Cuội, chị Hằng Nga

 

Tổng hợp từ Hội những người yêu thích nền văn hóa Nhật Bản & Nhật Bản – Tinh hoa của Cái đẹp và Nghệ thuật

Bình luận
Loading...